Als de overheid meer wil of moet uitgeven dan...
...er aan inkomsten binnenkomt, ontstaat er een begrotingstekort.
Omgekeerd, als de overheid minder geld uitgeeft...
...dan er binnenkomt, is er sprake van een overschot.
In economisch goede tijden is er vaker een overschot, maar als het minder...
...goed gaat of als er tegenvallers zijn, kan er een begrotingstekort ontstaan.
Dit betekent dat er meer geld wordt uitgegeven dan er binnenkomt.
Door de geschiedenis heen wisselen deze tekorten en overschotten elkaar af.
Voor de komende jaren worden er in Nederland begrotingstekorten verwacht...
...van een paar procent van de omvang van de economie, het zogeheten...
...bruto binnenlands product, BBP.
Er zijn verschillende manieren om hiermee om te gaan.
Minder geld uitgeven, oftewel bezuinigen.
Meer inkomsten genereren.
Bijvoorbeeld door belastingen te verhogen.
Geld lenen om dringende uitgaven toch te kunnen doen.
Met dat laatste neemt de staatsschuld toe.
De huidige staatsschuld is zo'n € 500 miljard.
Dat is iets minder dan 50% van de omvang van de economie.
Vergeleken met andere landen in Europa is de schuld in Nederland relatief laag.
Deze schuld heeft de overheid bij banken, pensioenfondsen en...
...andere beleggers in staatsobligaties.
Een overheidsschuld is niet per se slecht, het is zelfs nuttig.
Het staat ons namelijk in staat te investeren in belangrijke...
...projecten, zoals het bouwen van huizen en wegen.
Kijk maar naar je eigen situatie.
Door hypotheek kun je misschien toch nog wel een huis kopen.
Zonder een lening zou dat niet gaan.
Maar het begrotingstekort en de schuld mogen niet te hoog worden.
Daarom is het kabinet er streng op.
En begrip dat je de komende tijd regelmatig gaat horen is...
begrotingsdiscipline.
Dat betekent duidelijke kaders voor uitgaven en inkomsten van de overheid...
...duidelijke begrotingsregels en ordelijk...
...begrotingsproces, zoals een vast moment voor de besluitvorming.
Het begrotingstekort mag niet groter zijn dan 3% van het bbp.
De staatsschuld mag niet hoger worden dan 60% van het bbp.
De minister van Financiën houdt hier toezicht op en moet soms...
...optreden bij extra uitgaven of het bijsturen van het begrotingsproces.
Maar wat levert deze begrotingsdiscipline op?
We schuiven geen rekeningen door naar toekomstige generaties.
We behouden financiële buffers voor als het tegenzit.
Nederlandse burgers, ondernemers en bedrijven weten waar ze aan toe zijn...
...en voelen de zekerheid om beslissingen te nemen voor de langere termijn.